Montaż klejony wygrywa z wierceniem w trzech sytuacjach: gdy w płycie biegnie zbrojenie lub instalacja, gdy pracuje się na czynnej hali i nie można generować pyłu, oraz gdy element ma dużą powierzchnię styku i cienką ściankę.
Dlaczego wiercenie w betonie bywa problemem?
Odwiert w płycie stropowej lub w posadzce zbrojonej zawsze wiąże się z ryzykiem trafienia w pręt albo w przewód. Skanowanie podłoża ogranicza to ryzyko, ale wydłuża prace i nie zawsze jest wykonalne przy gęstym zbrojeniu.
Drugi problem to środowisko pracy. Wiercenie oznacza pył krzemowy, hałas i drgania, a w zakładach z produkcją ciągłą, w strefach czystych, przy liniach spożywczych czy w serwerowniach te trzy rzeczy bywają wprost niedopuszczalne.
Co można montować klejem, a czego nie?
Klej dobrze przenosi obciążenia rozłożone na powierzchni i pracujące na ścinanie. Odpada natomiast tam, gdzie wymagana jest udokumentowana nośność obliczeniowa mocowania – przy elementach konstrukcyjnych, balustradach i mocowaniach odpowiedzialnych za bezpieczeństwo ludzi.
- kanały i korytka kablowe na ścianach i sufitach
- listwy odbojowe, narożniki ochronne, prowadnice
- okładziny i płyty na podłożach mineralnych
- uchwyty instalacyjne i obudowy urządzeń o małej masie
- tabliczki, oznaczenia stref i elementy wyposażenia hali
Granica przebiega przy masie elementu i kierunku obciążenia. Ciężki wspornik obciążony pionowo, poza płaszczyzną spoiny, wymaga kotwy – nawet jeśli sam preparat ma wysoką wytrzymałość na ścinanie.
Jak przygotować podłoże do montażu klejonego?
Kolejność jest stała: usunięcie warstwy słabej mechanicznie, odpylenie, odtłuszczenie. Beton po wylewce dodatkowo wymaga zdjęcia mleczka cementowego, bo ta gładka warstwa nie ma nośności i odchodzi razem z klejem.
Powierzchnia elementu montowanego przechodzi taką samą procedurę. Profile aluminiowe i stalowe bywają pokryte olejem technologicznym z produkcji, tworzywa – środkiem antyadhezyjnym z formy. Bez odtłuszczenia spoina traci przyczepność po stronie elementu, nie betonu.
Skąd wziąć preparat dopasowany do materiału elementu?
Produkt wybiera się z uwzględnieniem obu podłoży jednocześnie. W ofercie Melkib dostępny jest klej do betonu w wariantach jedno- i dwuskładnikowych, poliuretanowych, epoksydowych i hybrydowych, razem z MS polimerami i kotwami chemicznymi do osadzania elementów montażowych – połączenia z gumą, szkłem i tworzywami wymagają tam osobnych pozycji.
Tworzywa sztuczne, guma i szkło wymagają tu największej uwagi. Nie każdy preparat zapewni na nich przyczepność, część wymaga primera, a informacja o tym znajduje się w karcie technicznej, nie na opakowaniu.
Ile trwa uzyskanie pełnej wytrzymałości?
Czas obsługowy, po którym można zdjąć podparcie, jest zwykle wielokrotnie krótszy od czasu do pełnej wytrzymałości spoiny. Preparaty poliuretanowe i hybrydowe potrzebują na to od kilkunastu godzin do kilku dni, zależnie od grubości warstwy i wilgotności powietrza.
Temperatura wpływa na oba czasy. Przy 5-10°C wiązanie znacznie zwalnia, a przy podłożach schłodzonych do zera część produktów wprost nie wiąże. Prace w nieogrzewanych halach zimą planuje się z zapasem czasowym albo przenosi na inny termin.
Co przygotować przed rozpoczęciem montażu?
- sprawdzono nośność warstwy wierzchniej betonu
- obie powierzchnie są odpylone i odtłuszczone
- temperatura podłoża, elementu i preparatu mieści się w zakresie roboczym
- przygotowano sposób podparcia elementu na czas wiązania
- znany jest czas obsługowy i czas do pełnej wytrzymałości
Przy większych zakresach prac przydaje się próba na fragmencie o powierzchni kilkudziesięciu centymetrów kwadratowych. Po utwardzeniu próbę odrywa się i sprawdza, gdzie doszło do rozdzielenia – to najszybszy sposób weryfikacji doboru.
Montaż bez wiercenia ma sens tam, gdzie obciążenie da się rozłożyć na powierzchnię, a podłoże jest nośne i suche. Reszta decyzji sprowadza się do doboru preparatu pod drugi materiał i do dyscypliny w przygotowaniu powierzchni.